SSL/TLS Inspection در فایروال سوفوس چیست؟ چرا بررسی ترافیک HTTPS مهم‌ترین لایه امنیت شبکه

است؟

در سال ۲۰۲۵ بیش از ۹۰٪ ترافیک اینترنت رمزگذاری‌شده (HTTPS) است. این یعنی تقریباً تمام تهدیدات، بدافزارها، فیشینگ‌ها، Ransomwareها و حملات امروزی پشت یک تونل HTTPS پنهان شده‌اند. اگر فایروال نتواند داخل این ترافیک را بررسی کند، عملاً کور است.

و این دقیقاً همان نقطه‌ای است که SSL/TLS Inspection نقش اصلی را ایفا می‌کند. SSL Inspection به فایروال اجازه می‌دهد:

  • داخل ترافیک رمزگذاری‌شده را تحلیل کند
  • محتوای واقعی یک وب‌سایت را بررسی کند
  • فایل‌های دانلودی را اسکن کند
  • بدافزارهای پنهان در HTTPS را شناسایی کند
  • فیشینگ‌های جعلی اما معتبر از نظر Certificate را تشخیص دهد

این قابلیت در فایروال‌های سری XGS توسط معماری Xstream بدون افت سرعت انجام می‌شود. در واقع یکی از بزرگ‌ترین مزایای فایروال‌های سوفوس همین است.

معماری Xstream چیست؟
فایروال سوفوس چیست؟
فایروال چیست؟


SSL/TLS Inspection چیست؟ تعریف کامل و کاربردی

SSL Inspection فرآیندی است که طی آن فایروال:

  1. ترافیک HTTPS را رمزگشایی می‌کند
  2. محتوا را کاملاً بررسی می‌کند
  3. تهدیدات را تشخیص می‌دهد
  4. سپس ترافیک را دوباره رمزگذاری کرده و به مقصد می‌فرستد

این کار در کمتر از چند میلی‌ثانیه انجام می‌شود و کاربر متوجه چیزی نمی‌شود. به‌طور خلاصه:

SSL Inspection = باز کردن بسته رمزگذاری شده + بررسی + بستن دوباره آن

بدون این قابلیت، فایروال نمی‌تواند:

  • حملات Zero-Day داخل HTTPS را ببیند
  • ارتباطات Botnet را تشخیص دهد
  • رفتار مخرب فایل‌های دانلودی را تحلیل کند
  • فیشینگ‌های حرفه‌ای را شناسایی کند
  • VPNهای مخفی و تونل‌های ناشناس را مسدود کند

DPI چیست؟
IPS چیست؟


چرا SSL Inspection یکی از حیاتی‌ترین قابلیت‌هاست؟

سه دلیل اصلی:

۱. ۹۰٪ حملات سایبری از طریق HTTPS انجام می‌شوند

بر اساس گزارش SophosLabs و Verizon، بیشتر بدافزارها و Ransomwareهای جدید در ترافیک HTTPS منتقل می‌شوند. دلیلش واضح است:

  • HTTPS امن است
  • فایروال‌های قدیمی نمی‌توانند داخل آن را ببینند
  • هکرها سوءاستفاده می‌کنند

۲. فیشینگ در HTTPS بسیار پیشرفته شده

اکنون بسیاری از دامنه‌های فیشینگ دارای Certificate معتبر هستند. پس مرورگر و کاربر فکر می‌کنند سایت امن است. بدون SSL Inspection → فیشینگ = غیرقابل‌تشخیص.

Web Filtering چیست؟

۳. بدافزارها از تونل‌های رمزگذاری‌شده برای C&C استفاده می‌کنند

بدافزارها معمولاً با سرورهای فرماندهی (Command & Control) ارتباط می‌گیرند. این ارتباطات تقریباً همیشه با HTTPS رمز شده‌اند. اگر فایروال نتواند این ترافیک را تحلیل کند → همه‌چیز از جلوی چشمش رد می‌شود.


چرا SSL Inspection در فایروال‌های سوفوس بهتر از سایر برندهاست؟

سوفوس برای SSL Inspection از سه مزیت عمده برخوردار است:

۱. استفاده از پردازنده اختصاصی امنیتی

در سری XGS، پردازنده دوم مخصوص عملیات SSL Inspection است. این یعنی:

  • سرعت بیشتر
  • ثبات بهتر
  • بدون افت محسوس Bandwidth

تفاوت XGS با XG

۲. الگوریتم هوشمند First-Pass Classification

سوفوس ابتدا رفتار را تحلیل می‌کند، سپس رمزگشایی را انجام می‌دهد. این فرآیند بار CPU را کاهش می‌دهد.

۳. تحلیل لحظه‌ای با SophosLabs

تهدیدات HTTPS در لحظه بررسی می‌شوند.

SophosLabs Threat Research


مزایای SSL/TLS Inspection در فایروال سوفوس — امنیت واقعی زمانی آغاز می‌شود که HTTPS دیده شود

SSL Inspection نه‌تنها یک قابلیت امنیتی است، بلکه امروزه پایه‌ای‌ترین نیاز هر شبکه سازمانی است. در فایروال‌های سوفوس (مخصوصاً سری XGS)، این قابلیت با معماری Xstream طوری پیاده‌سازی شده که سرعت، امنیت و شفافیت را هم‌زمان ارائه دهد.

مهم‌ترین مزیت‌ها:

۱. شناسایی تهدیدات پنهان در HTTPS

بیشتر بدافزارها و حملات فیشینگ در قالب HTTPS منتقل می‌شوند. SSL Inspection می‌تواند:

  • فایل‌های آلوده در HTTPS را تحلیل کند
  • اسکریپت‌های مخرب داخل صفحه وب را تشخیص دهد
  • ارتباطات Botnet و C&C را شناسایی کند
  • Payloadهای مخفی‌شده در لایه ۷ را مشاهده کند

بدون این قابلیت → حمله کاملاً نامرئی عبور می‌کند.

DPI چیست؟
IPS چیست؟

۲. جلوگیری از فیشینگ حرفه‌ای با SSL معتبر

بسیاری از سایت‌های فیشینگ دارای SSL معتبر (قفل سبز) هستند. فقط SSL Inspection می‌تواند:

  • محتوای واقعی سایت
  • اسکریپت‌های مخرب
  • درخواست‌های مشکوک
  • ریدایرکت‌های پنهان

را شناسایی کند.

این سطح از تحلیل در Web Filtering سنتی وجود ندارد.

Web Filtering چیست؟

۳. تحلیل فایل‌ها با Sandbox و ATP

در سوفوس، SSL Inspection با ATP (Advanced Threat Protection) و Sandbox هماهنگ است. زمانی که کاربر فایلی را در HTTPS دانلود می‌کند:

  1. فایل رمزگشایی می‌شود
  2. Sandbox آن را اجرا و تحلیل می‌کند
  3. رفتار فایل بررسی می‌شود
  4. در صورت خطر مسدود می‌شود

این فرآیند حتی تهدیدات Zero-Day را شناسایی می‌کند.

Sandbox چیست؟
Sophos Threat Research

۴. بهبود کنترل مصرف اینترنت و مدیریت کاربران

SSL Inspection باعث می‌شود فایروال بتواند:

  • نوع ترافیک HTTPS
  • نوع وب‌سایت
  • نوع اپلیکیشن
  • رفتار کلی اتصال

را شناسایی کند. این برای مدیریت پهنای باند و کنترل کاربران بسیار مهم است.

Application Control چیست؟


SSL Inspection چگونه در فایروال سوفوس کار می‌کند؟ (فرآیند مرحله‌به‌مرحله)

سوفوس از فرآیند زیر استفاده می‌کند:

مرحله ۱ — رهگیری اتصال HTTPS (TLS Handshake Interception)

فایروال ارتباط کاربر با سایت را «به‌صورت کاملاً قانونی» رهگیری می‌کند.

مرحله ۲ — ایجاد TLS Tunnel امن با کاربر

فایروال یک اتصال TLS دوم میان خود و کاربر ایجاد می‌کند.

مرحله ۳ — رمزگشایی بسته‌ها

در سری XGS، این مرحله توسط پردازنده امنیتی انجام می‌شود → سرعت فوق‌العاده.

مرحله ۴ — تحلیل محتوا با DPI + IPS + ATP

اکنون محتوا کاملاً قابل مشاهده است. همه موتورهای امنیتی فعال می‌شوند:

  • DPI لایه ۷
  • IPS
  • Sandbox
  • Web Filtering
  • C&C blocker

مرحله ۵ — رمزگذاری مجدد ترافیک و ارسال به مقصد

فایروال پس از بررسی ترافیک را دوباره رمزگذاری کرده و به مقصد ارسال می‌کند. کاربر هیچ تغییری احساس نمی‌کند.


تفاوت SSL Inspection با DPI چیست؟ (دقیق و ساده)

بسیاری تصور می‌کنند DPI همان SSL Inspection است؛ اما نه — کاملاً متفاوت‌اند.

DPI بدون SSL Inspection

فقط می‌تواند:

  • سرآیند ترافیک
  • پروتکل
  • رفتار اتصال

را تحلیل کند. اما محتوای داخل بسته را نمی‌بیند چون رمزگذاری شده است.

DPI با SSL Inspection

فایروال ابتدا بسته را رمزگشایی می‌کند، سپس DPI اجرا می‌شود. این ترکیب دقت شناسایی تهدید را ۱۰ برابر افزایش می‌دهد.

DPI چیست؟


نقش معماری Xstream در بهبود SSL Inspection

Xstream سه مزیت منحصر‌به‌فرد به SSL Inspection می‌دهد:

۱. پردازنده اختصاصی امنیتی

این باعث می‌شود SSL Inspection هیچ افت سرعتی نداشته باشد — چیزی که FortiGate و بسیاری از برندها هنوز با آن مشکل دارند.

معماری Xstream چیست؟

۲. تحلیل هوشمند First Pass

رفتار اتصال قبل از رمزگشایی تحلیل می‌شود → کارایی بسیار بالا.

۳. هماهنگی با SD-WAN

برای ترافیک‌های حساس، بهترین مسیر را انتخاب می‌کند تا سرعت کاهش نیابد.


چالش‌های اصلی SSL/TLS Inspection — آنچه مدیران شبکه باید بدانند

SSL Inspection یکی از مهم‌ترین لایه‌های امنیت است، اما اگر درست پیکربندی نشود، می‌تواند مشکلاتی ایجاد کند. در این بخش چالش‌ها را دقیق و کاربردی بررسی می‌کنیم.

۱. نیاز به نصب Certificate روی کلاینت‌ها

برای اینکه SSL Inspection درست کار کند باید Certificate فایروال روی همه سیستم‌ها نصب شود. در غیر این صورت:

  • مرورگر هشدار امنیتی نمایش می‌دهد
  • برخی سایت‌ها لود نمی‌شوند
  • کاربران احساس می‌کنند اینترنت «خراب» شده

راهکار:

  • نصب Certificate از طریق GPO برای دامین‌ها
  • نصب دستی برای کامپیوترهای Workgroup
  • استفاده از فایل‌های Deploy خودکار Sophos Central

فایروال سوفوس چیست؟

۲. سایت‌هایی که از تکنیک HPKP یا Pinning استفاده می‌کنند

برخی سایت‌ها مانند:

  • بانک‌ها
  • برخی سرویس‌های امنیتی
  • اپلیکیشن‌های پرداخت
  • سرویس‌های دارای Certificate Pinning

اجازه SSL Inspection نمی‌دهند.

راهکار:

  • ایجاد Rule مخصوص Bypass برای سایت‌های حساس
  • استفاده از لیست پیش‌فرض Bypass سوفوس
  • بررسی Log → TLS Errors

مستند Sophos Pinning Bypass

۳. افزایش حجم پردازش در شبکه‌های بزرگ

SSL Inspection یک عملیات سنگین است. در فایروال‌های قدیمی باعث افت سرعت شدید می‌شود. اما در معماری Xstream:

  • پردازنده امنیتی جداگانه
  • حافظه اختصاصی
  • pipeline پردازشی
  • تحلیل First-Pass

باعث شده SSL Inspection با سرعت بالا و بدون افت کار کند.

معماری Xstream چیست؟

۴. نیاز به Rule-Base درست و ساده

گاهی مدیر شبکه صدها Policy ایجاد می‌کند و SSL Inspection را پیچیده می‌کند. این کار باعث:

  • تداخل قوانین
  • Bypass تصادفی
  • بار بیش از حد روی DPI

می‌شود.

راهکار:

  • Ruleهای ساده و تمیز
  • تقسیم Zoneها
  • تعریف Policy بر اساس گروه کاربری
  • استفاده از Templateهای آماده سوفوس

بهترین تنظیمات SSL Inspection برای شبکه‌های ایرانی (نسخه حرفه‌ای)

این بخش شامل توصیه‌هایی است که از تجربه عملی در ده‌ها پروژه واقعی به دست آمده است.

۱. فعال‌کردن SSL Inspection روی گروه‌های کاربری خاص

برای مثال:

  • مالی
  • اداری
  • مدیریتی
  • IT

و برای کاربران عمومی → SSL Inspection محدودتر.

۲. فعال‌کردن ترکیبی SSL Inspection + DPI + IPS

این ترکیب بالاترین امنیت را ایجاد می‌کند:

  • DPI تحلیل رفتار
  • IPS شناسایی الگوها
  • SSL Inspection نمایش محتوای واقعی

IPS چیست؟

۳. تعریف Bypass برای سایت‌های زیر:

  • بانک‌ها
  • پنل‌های پرداخت
  • سرویس‌های Cloud حساس (Google Workspace، Azure Portal)
  • گیت‌وی‌های پیامک
  • برخی APIهای Third-Party

این سایت‌ها یا اجازه Inspected شدن را نمی‌دهند یا باعث error می‌شوند.

۴. لاگ‌گیری دقیق SSL Errors

مهم‌ترین ابزار عیب‌یابی مدیر شبکه:

  • Certificate Errors
  • Handshake Errors
  • Unsupported Cipher Suites
  • Internal Bypass

همه در Sophos Logs قابل‌بررسی هستند.


خطاهای رایج مدیران شبکه در تنظیم SSL Inspection

۱. فعال‌کردن SSL Inspection روی کل ترافیک

اشتباه بزرگ — باعث کندی و خطای زیاد می‌شود.

۲. عدم تعریف Bypass برای سایت‌های مهم

نتیجه → قطع سرویس، نارضایتی کاربران، تماس‌های پشتیبانی.

۳. استفاده از لایسنس اشتباه

بدون لایسنس Xstream Protection بسیاری از قابلیت‌ها فعال نمی‌شود.

۴. عدم نصب Certificate روی کلاینت‌ها

یکی از رایج‌ترین مشکلات.

۵. عدم فعال‌بودن DPI

SSL Inspection بدون DPI شبیه بازکردن بسته بدون بررسی است.